Αλλάζουμε επάγγελμα; Αλλάζουμε χώρα; Αλλάζουμε μυαλά;

Με την αφορμή του debate «Φεύγω ή Μένω» για το «brain-drain» που έφερε η κρίση, δημοσιεύτηκε στο newsletter του kariera.gr αυτή η μίνι-συνέντευξη για τις προοπτικές στην αγορά εργασίας, τις δυνατότητες απασχόλησης στην διεθνή αγορά, τις αλλαγές που φέρνει στην σταδιοδρομία η κρίση. Όπως συμβάινει συχνά, τα καθημερινά πρακτικά διλήμματα είναι παρόλ’ αυτά η καλύτερη αφορμή για μια ευρύτερη συζήτηση. ‘Ετσι, οι προοπτικές της απασχόλησης στην Ελλάδα δεν μπορούν παρά να οδηγούν στην αναπόφευκτη μεταμόρφωση της οικονομίας· οι δυνατότητες των Ελλήνων στις διεθνείς αγορές να μας κάνουν να προβληματιζόμαστε για το εκπαιδευτικό μας σύστημα· η σύγκριση της ελληνικής εργασιακής καθημερινότητας με αυτήν άλλων κρατών να μας οδηγεί να συγκρίνουμε θεσμούς και νοοτροπίες.

Ακόμα και ότι τελικά, η μετανάστευση μπορεί να είναι και πράξη εξόχως πολιτική: σε τελευταία ανάλυση, αν Δημοκρατία είναι να δέχεσαι τις επιλογές της πλειοψηφίας των συμπολιτών σου, Ελευθερία είναι να μπορείς να επιλέξεις το ποιοί θα είναι οι συμπολίτες σου.

Η ανεργία των νέων είναι πολύ υψηλή και τα μηνύματα της αγοράς δεν αφήνουν κανένα παράθυρο αισιοδοξίας για τους νέους πτυχιούχους. Βλέπετε να ανατρέπεται το αρνητικό κλίμα μέσα στα επόμενα 2-3 χρόνια;

 Το αρνητικό κλίμα δεν θα ανατραπεί τόσο εύκολα, και δη όσο καθυστερούμε τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις. Αλλά ευκαιρίες θα αρχίσουν σύντομα να εμφανίζονται. Μας περιμένει μια δύσκολη δεκαετία κατά την οποία η ελληνική οικονομία θα πρέπει να στραφεί από την κατανάλωση στην παραγωγή. Για να το πούμε σχηματικά, ένα εκατομμύριο άνθρωποι θα πρέπει να αλλάξουν δουλειά και να μετακινηθούν από το Δημόσιο, τις υπηρεσίες και το εμπόριο σε νέες παραγωγικές και εξαγωγικές δραστηριότητες. Ευκαιρίες δουλειάς θα αρχίσουν σύντομα να δημιουργούνται με όλο και μεγαλύτερο ρυθμό, αλλά πιθανότατα θα είναι σε εντελώς διαφορετικούς τομείς ή και ειδικότητες απ’ ότι θεωρούσαμε μέχρι τώρα δεδομένο.

Έτσι, όσοι νέοι επιστήμονες θα είναι προετοιμασμένοι να δοκιμάσουν τα ταλέντα, τις ικανότητες και τις γνώσεις τους σε δουλειές που δεν είναι απαραίτητα αυτό που σπούδασαν με τη στενή έννοια, θα έχουν σίγουρα απρόσμενες ευκαιρίες. Αυτό δεν είναι απαραίτητα κακό: το πανεπιστήμιο μας εφοδιάζει πάνω από όλα τ’ άλλα με τρόπο σκέψης και αυτός σε καμία περίπτωση δεν πάει χαμένος αν τον αξιοποιήσουμε σε ένα άλλο πεδίο. Πρέπει με άλλα λόγια να απαλλαγούμε από τις νεοελληνικές προκαταλήψεις, και αυτό θα έπρεπε να το κάνουμε ακόμα κι αν δεν υπήρχε η κρίση.

Πολλοί δηλώνουν έτοιμοι να αναζητήσουν την επαγγελματική τους τύχη στο εξωτερικό. Πιστεύετε ότι αυτή είναι η καλύτερη επιλογή; Πόσο εύκολο είναι για έναν Έλληνα να προσαρμοστεί στο εξωτερικό; Τα ελληνικά στελέχη θεωρούνται ανταγωνιστικά στη διεθνή αγορά;

Το εξωτερικό είναι σίγουρα η καλύτερη επιλογή για όσους νοιώθουν ότι μπορούν να τα καταφέρουν, αλλά σίγουρα δεν υπάρχει γενική απάντηση-προτροπή. Σε κάθε περίπτωση δεν υπάρχει απολύτως κανένας λόγος να σπαταλιέται κάποιος αν έχει την ευκαιρία ή την επιλογή να είναι δημιουργικός και ευτυχισμένος αλλού. Εξ’ άλλου εγώ θέλω να βλέπω τον απόπλου των ανθρώπων που έχουν το κουράγιο να τολμήσουν αλλού σαν μια, υποσυνείδητη πολλές φορές, πολιτική πράξη: χτυπούν οργισμένα την πόρτα πίσω τους σε μια χώρα που αρνείται πεισματικά να αλλάξει. Σε τελευταία ανάλυση, αν Δημοκρατία είναι να δέχεσαι τις επιλογές της πλειοψηφίας των συμπολιτών σου, Ελευθερία είναι να μπορείς να επιλέξεις το ποιοί θα είναι οι συμπολίτες σου.

Η επιλογή βέβαια εξαρτάται όμως από παράγοντες όπως η ειδικότητα, η χώρα, τα άλλα προσόντα. Εκατοντάδες νέοι γιατροί και μηχανικοί βρίσκουν για παράδειγμα εύκολα καλές δουλειές σε άλλες χώρες. Είναι γνωστή η εικόνα του Έλληνα επιστήμονα που διαπρέπει στον ακαδημαϊκό χώρο στο εξωτερικό, και σε αυτήν πρέπει να προσθέσουμε και χιλιάδες λιγότερο προβεβλημένους επαγγελματίες και επιχειρηματίες.  Αναρωτιέμαι όμως αν οι απόφοιτοι της μεγάλης άμορφης μάζας των αρκετών μέτριων πανεπιστημίων έχουν πραγματικά τα προσόντα να βρουν δουλειά σε πιο απαιτητικές αγορές εργασίας. Και φοβάμαι ότι αυτό που δεν δίνουν πολλά πανεπιστήμια, δεν είναι οι γνώσεις, αλλά ο τρόπος σκέψης και δουλειάς.

Έχοντας εμπειρία από τη διεθνή αγορά -μια που η εταιρία σας αναλαμβάνει έργα κυρίως στο εξωτερικό, ποιες θα λέγατε ότι είναι οι μεγαλύτερες και πιο σημαντικές διαφορές με την ελληνική αγορά;

Οι διαφορές είναι πολλές και η απόσταση που έχουμε να καλύψουμε μεγάλη, γι’αυτό και πρέπει να βιαστούμε. Από την γραφειοκρατία μέχρι τις ελληνικές αγκυλώσεις των κλειστών επαγγελμάτων και από την απαρχαιωμένη και αντιπαραγωγική εργασιακή και ασφαλιστική νομοθεσία – η οποία σημειωτέον λειτουργεί ως αντικίνητρο για προσλήψεις – έως την ίδια την εργασιακή και επιχειρηματική κουλτούρα.

Θα ήθελα όμως να επικεντρωθώ σε αυτήν που θεωρώ πιο σημαντική: την γενικευμένη πλέον αίσθηση έλλειψης αξιοκρατίας, την βαθειά απογοήτευση ότι στους δικούς μας επιχειρηματικούς και εργασιακούς στίβους δεν υπάρχει fair game. Έχοντας κάνει δεκάδες συνεντεύξεις προσλήψεων τα τελευταία χρόνια, δεν σταματάει ποτέ να με σοκάρει η δικαιολογημένη πολλές φορές αίσθηση των υποψηφίων, ότι και στον ιδιωτικό τομέα ακόμη χρειάζονται γνωριμίες για να προσληφθείς και να εξελιχθείς. Αυτό είναι αντικίνητρο στο να επενδύσει κάποιος κόπο και προσπάθεια για την ουσιαστική του προσωπική εξέλιξη. Σε αυτό φταίει η θεσμική μας ανεπάρκεια, η διαφθορά της συνδιαλλαγής με το πολιτικό σύστημα και την κρατική γραφειοκρατία, αλλά και η καθημερινή μας κουλτούρα: ο Έλληνας φοιτητής βλέπει συμφοιτητές του να περνάνε μαθήματα ή να επιλέγονται σε μεταπτυχιακά με πολιτικό μέσο και βγαίνει στην αγορά εργασίας με την κυνική απογοήτευση ότι τα πράγματα είναι έτσι. Ένας φοιτητής ευρωπαϊκού πανεπιστημίου, που δεν τολμάει ούτε να αντιγράψει, βλέπει μια αγορά εργασίας όπου μετράει η προσωπική επίδοση. Το που οδηγεί αυτή η διαφορά, το ζούμε ήδη.

Ποιο είναι το “μυστικό” με το οποίο ένας υποψήφιος κερδίζει σήμερα, σε ένα τόσο ανταγωνιστικό περιβάλλον, τον εργοδότη;  

Η κρίση μειώνει τα περιθώρια λάθους αλλά και τις περιττές προσλήψεις και κάνει τους εργοδότες πολύ προσεκτικούς στο πως θα καλύψουν μια πολύτιμη πια θέση εργασίας. Αυτό βέβαια είναι από μια άποψη καλό γιατί μας κάνει όλους, εργοδότες και υποψηφίους να επιστρέψουμε στην ουσία που είχαμε εν πολλοίς λησμονήσει. Και αυτή η ουσία είναι η καλή και σε βάθος γνώση του αντικειμένου των σπουδών, ο τρόπος σκέψης, η δημιουργικότητα και κυρίως η θέληση για μάθηση και ουσιαστική προσωπική εξέλιξη, η σοβαρότητα με λίγα λόγια που παρουσιάζεται από την αποστολή του βιογραφικού μέχρι και την τελευταία συνέντευξη. Φυσικά αυτή η επιστροφή στην ουσία έχει να κάνει και με αποφάσεις και επιλογές ήδη κατά την διάρκεια των σπουδών. Επιλογές μαθημάτων, μεταπτυχιακών προγραμμάτων ακόμα και των φοιτητικών εργασιών. Τα πράγματα που φαίνονταν hot και sexy πριν λίγα χρόνια μπορεί να είναι περιττές πολυτέλειες σήμερα, στην εποχή της ουσίας.

Η συνέντευξη δόθηκε στην Μίνα Μπαγιώτα.

 

Posted in Άρθρα. Bookmark the permalink. RSS feed for this post. Leave a trackback.

2 Responses to Αλλάζουμε επάγγελμα; Αλλάζουμε χώρα; Αλλάζουμε μυαλά;

  1. doikon_ says:

    Γρηγόρη εδώ θα γράψω. Νομίζω έχεις παρανοήσει μερικά πράγματα στον καπιταλισμό και πρέπει να σου τα εξηγήσω :) (αστειεύομαι) Το να αφήσεις μια αγορά χύμα δεν δουλεύει. Όπως έλεγε και κάποιος Κοντογιώργης Πολιτικ.Επιστ. σήμερα το πρωί στο MEGA (για άλλο πράγμα βέβαια, να φιλοτιμηθούμε(!) να σώσουμε την Ελλάδα του έλεγαν οι παρουσιαστές ή να φιλοτιμηθούν οι δημ.Υπάλ για τη διαφθορά, την ατιμωρησία των ΔΥ κτλ) "Οι κοινωνίες που στηρίζονται στην καλή προαίρεση χάνονται" είπε. Και συμφωνείς φαντάζομαι, μόνο που δεν ισχύει μόνο για τους ΔΥ ισχύει για όλους. Αυτός που κατεβαίνει στο Σύνταγμα αν βρει τη δυνατότητα θα σε κλέψει. Kαι ο "επιχειρηματίας" όμως, όποιος κι αν είναι αυτός πάλι θα σε κλέψει. Γιαυτό χρειάζεται regulation, που δεν είναι τίποτα καινούριο που το προτείνω εγώ και με ρωτάς ποιός θα αποφασίζει, υπάρχει ήδη. Ποιός αποφάσισε ότι οι μισθοί των βουλευτών θα είναι 6.000 π.χ.? Και γιατί 6 και όχι 15.000 ή 2.000? Ποιός αποφάσισε ότι ο ΦΠΑ θα είναι 23% και αν γυρίσουμε στο παλιό πριν τη χρεοκοπία στο 18% πόσο ήταν. Και γιατί όχι 19 ή 17? Γιατί 2 κατηγορίες πολυτελείας κτλ και όχι μία ή 10? Γιατί 23 στην ηπειρωτική και 16 στα νησιά? Το ίδιο ισχύει παντού στις τράπεζες πχ που λέγαμε ποιός αποφάσισε 4% αποθεματικά? Γιατί όχι 14% ή 3% Ποιός αποφάσισε άλλο φόρο στα ποτά/τσιγάρα άλλο στα καύσιμα? Για την έρευνα που είπες "απλά αγοράζουμε έρευνα", ωραία και ποιός αποφασίζει ότι 25% θα πάει ιατρική 10% σε ΙΤ, 7% σε έρευνα για αγροτικά προιόντα κτλ.?Άρα λοιπόν οι φόροι που βάζει ένα κράτος και το πού τους διανέμει στη συνέχεια, είναι ένα εργαλείο για να κατευθύνεις τα πράγματα εκεί που θέλεις. Δεν υπάρχει "ελεύθερη αγορά" με την έννοια που το λες εσύ ή αυτός που το έβγαλε. Αυτό είναι το τελευταίο τελευταίο στάδιο. Δηλ. αφού ρυθμίσεις όλα τα παραπάνω αφήνεις μετά την αγορά να λειτουργήσει με ανταγωνισμόΚαι να πάω στα δικά μας. Θέλουμε και οι 2 επιχειρηματικότητα. Αφού απολυθούν 500.000 ΔΥ (καλά αυτό δε θα γίνει λέμε τι θα έπρεπε ιδανικά), αφού γίνουν όλες οι ιδιωτικοποιήσεις, αφού ανοίξουν όλα τα επαγγέλματα Θύμιου, φαρμακοποιών και δεν ξέρω εγώ ποιου άλλου γραφικού, αφού δοθούν τα σκουπίδια σε ιδιώτες για να πάμε στα 80€, ΣΕ ΠΟΙΑ επιχειρηματικότητα θα πάμε μετά ή ΘΑ ΠΑΡΑΜΕΙΝΟΥΜΕ? (λέω μερικά που μου τη σπάνε) Σ’αυτή που οι τράπεζες θα δανείζουν τα ίδια 100 φορές, μπλέκοντας τα μπούτια τους σε 1000 προιόντα στις αγορές, και στο τέλος αφού έχουν κρατήσει το κέρδος και ταίσει τους ανεπάγγελτους αναλυτές τους θα τα δίνουν στο κράτος (το ελληνικό) να τα εξαφανίσει και να θέλουν μετά διάσωση? Και γιατί να μη το κάνω λίγο regulation όλο αυτό το κύκλωμα? Δεν είπα ούτε να καταργήσουμε τις τράπεζες ούτε να κατεβούμε στο σύνταγμα με σκηνές. Απλά να κάνουμε το 4% που τους επιτρέπει να κάνουν αυτά να το κάνουμε 50%. Θα γίνει ακριβό το χρήμα λες, οκ ας το κάνουμε 30%, 15%, 7% να δυσκολέψει λίγο το πάρτι τους. Και γιατί να μη σπρώξω τον κόσμο να βάζει λεφτά στην εταιρεία του Φαρμάκη πχ? Γιατί και οι 100 κύκλοι δανεισμού των τραπεζών πριν καταλήξουν τα λεφτά στο κράτος, δεν ήταν σε επιχειρήσεις έτσι δεν είναι? Τα μισά δεν θα ήταν καταναλωτικά που πάνε σε προιόντα στο εξωτερικό και δεν ξέρω εγώ τι άλλα δάνεια έχει?Σε ποια επιχειρηματικότητα θα πάμε η θα παραμείνουμε (πάω σε 2ο παράδειγμα), σ’αυτό των ΜΜΕ που περιγράφουν οι φίλοι μας οι Αμερικάνοι? http://wikileaks.org/cable/2006/07/06ATHENS1805.html Όπου υπάρχουν 100.000 φιλόσοφοι δημοσιογράφοι πχ και είτε με δημ.έργα των αφεντικών είτε με κρατική διαφήμιση ταίζονται όλοι και τους φτάνουν και να δίνουν 10.000.000 στη Μενεγάκη και 3.000 στη Τζούλια? Και γιατί να μην κόψουμε την κρατική διαφήμιση και να βάλουμε και ένα φόρο 90% στα υπόλοιπά τους έσοδα για να γελάσουμε λίγο? Να δούμε πόση χαρά θα μείνει της Μενεγάκης να μας τα πρήζει ή του Τράγκα να ουρλιάζει? ε?Αυτό το νόημα είχε και ο φόρος στη Τζούλια που είπα όχι sin tax που το θεώρησες αλλά tax για δουλειά αέρα. Και εδώ θέλει regulation. Για να κάνω λίγο πλάκα, είναι ανήθικο (όχι από την εκκλησιαστική πλευρά) να εκμεταλλεύονται οι γυναίκες αυτή την αδυναμία του αντρικού φύλου. Δεν μπορεί ο Μπερλουσκόνι πχ να ψωνίζει με 5 και 10.000€. Αν η κοπέλα έβγαζε 1€ λόγω φόρων θα έκανε αυτή τη δουλειά? Ή θα αναγκαζόταν να πάει να δουλέψει στο iPhone και να κάνει σχέσεις με εμάς τους απλούς ανθρώπους? Γιαυτό σου λέω είναι "ηθικό" το θέμα :-)Τα ίδια θα έλεγα και για το ποδόσφαιρο (άλλο που μου τη σπάει). Είναι δυνατόν να έχουν λεφτά για 10 εκατομμύρια παίχτες, δεν ξέρω πόσα δίνουν, και ταυτόχρονα να παίρνουν επιδότηση για τον αθλητισμό?Κατάλαβες τώρα τι εννοώ ότι όλα θέλουν regulation? Πρέπει να σπρώχνεις τα πράγματα προς τα εκεί που θέλεις. Σκέψου εσύ άλλα πράγματα όπου έχουμε πρόβλημα. Θέλουμε εξαγωγές ή να μεγαλώσουν οι επιχειρήσεις που το έχουμε πει 100 φορές για το μέγεθος. Σκέψου κάτι να δίνεις "μπόνους" ανάλογα με τον αριθμό εργαζομένων ή με το μέγεθος εξαγωγών πχ, όσο περισσότερα έσοδα από εξωτερικό τόσο να μειώνεται η φορολόγησή τους

  2. doikon_ says:

    Το γενικό συμπέρασμα και αυτό που θέλω να πω είναι ότι τα μέτρα για δημ.υπάλ είναι το 1/100 από ότι πρέπει να κάνεις για υγιή επιχειρηματικότητα ή για την επιχειρηματικότητα που θέλω εγώ

Σχόλια:

  • Facebook Page:

  • Εγγραφείτε:

    για παραλαβή νέων δημοσιεύσεων με e-mail

Swedish Greys - a WordPress theme from Nordic Themepark.